Çin’de düzenlenecek Asya Pasifik Ekonomik İşbirliği zirvesi çerçevesinde bir araya gelmesi planlanan Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasındaki temasların, üzerinde önceden mutabakata varılmış bir gündem maddesi bulunmaksızın gerçekleştirileceği bildirildi.
Yabancı ülke liderleriyle yürüttüğü temaslarda yerleşik protokollere sıkı biçimde bağlı kalmasıyla bilinen Şi Cinping açısından bu kararın alışılmışın dışında bir yaklaşım olduğu kaydedildi. Çin liderinin görüşmeler sırasında hem Trump hem de Putin ile kurduğu kişisel temasları öne çıkarmayı amaçladığı, İkinci Dünya Savaşı’nda Japonya’ya karşı yürüttüğü mücadeleye karşın davet edilmediği 1945 Yalta Konferansı ile benzerlik kurulmasından ise uzak durmak istediği aktarıldı.
Amerikalı bir yetkili, 19 Kasım’da yapılması hedeflenen müzakerelerde Trump’ın nükleer silahların denetimi başlığını açmayı tasarladığını bildirdi. Görüşmeden somut bir uzlaşı çıkmasının öngörülmediğini belirten yetkili, temel hedefin nükleer kapasitesi en yüksek üç ülke arasında diyalog zemini oluşturmak olduğunu kaydetti.
“Bu, Çin’in ele alması zor bir konu; ancak artık Çin’in bir nevi yetişkinler masasına oturmasının zamanının geldiğini düşünüyoruz”
Zirvenin formatı ve içeriğine dair Washington ile Pekin yönetimleri arasında daha önce fikir ayrılıkları yaşanmıştı. Çin tarafının liderlerin önceden hazırlanmış metinleri okuduğu ve tartışma payının en az seviyede tutulduğu bir düzen talep ettiği, Amerikan tarafının ise liderler arasında doğrudan fikir teatisine olanak tanıyan serbest bir işleyişi savunduğu belirtilmişti.
Üçlü zirve teklifinin Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından gündeme getirildiği ifade edildi. Putin’in Ukrayna’daki savaşı Moskova’nın çıkarlarına uygun koşullarda bitirme amacını taşıdığı öne sürülürken, ABD yönetiminin nükleer silahsızlanma ve İran ile yaşanan çatışmaları masaya getirmek istediği, Rusya’nın Ukrayna’daki askeri faaliyetlerini ise müzakere gündemine dahil etmeyeceğini duyurduğu kaydedildi.
Kaynak: Meduza — Leaders of China, U.S., and Russia to meet without pre-agreed agenda, FT reports (CC BY 4.0)
Bu haber, Meduza tarafından hazırlanmış ve ilk olarak Meduza sitesinde yayımlanmıştır. Metin, CC BY 4.0 lisansı kapsamında Türkçeye çevrilmiştir.

